لوگوی جشنواره وب و موبایل ایران

درس هفتم: ۲. جهان بینى قرآن

دسته: معارف
۳ دیدگاه
شنبه - ۹ آبان ۱۳۹۴
درس هفتم: 2. جهان بينى قرآنReviewed by کارشناس دینی on Oct 31Rating:

(و هو معکم این ما کنتم و الله بما تعملون بصیر);[۱] «او همه جا همراه شما و با شماست و آنچه را انجام دهید مى بیند».هنگامى که سخن از معاد و رستاخیز به میان مى آورد در برابر تعجب و انکار مشرکان مى‌گوید: «آنها گفتند خدا چگونه استخوان‌هاى پوسیده را زنده مى‌کند»؟!«بگو همان کسى که روز اول آنها را آفرید به حیات نوین باز مى گرداند، و او بر همه چیز آگاه است».

قبل از هر چیز باید محیطى را که قرآن از آن برخاست از نظر فکرى و فرهنگى مورد توجّه قرار داد.

سرزمین حجاز به اعتراف همه مورخان از عقب افتاده ترین مناطق جهان در آن روز بود، به‌گونه اى که گاهى مردم عصر جاهلیت را اقوام وحشى یا نیمهوحشى مى‌خوانند.

از نظر عقیدتى سخت به بت پرستى عشق مىورزیدند، و بت‌هاى سنگى و چوبى به اشکال مختلف بر تمام فرهنگ آنها سایه شوم و گسترده اى افکنده بود، حتّى مى گویند بت‌هایى را از خرما مى‌ساختند و در برابر آن زانو مى زدند و سجده مى‌کردند ولى در قحط سالى آن را مى خوردند!

با آن که از دختران، سخت نفرت داشتند تا آنجا که آنها را زنده به گور مى‌کردند، فرشتگان را دختران خدا مى خواندند! و خدا را تا سر حد یک انسان تنزل مى دادند.

از توحید و یگانه پرستى سخت تعجّب مى‌کردند و هنگامى که پیامبر اسلام(صلى الله علیه وآله وسلم) آنها را دعوت به یکتاپرستى کرد با نهایت تعجب گفتند: اجعل الالهه الها واحداً ان هذالشىء عجاب;[۲] «آیا این همه خدایان را مى خواهد تبدیل به خداى واحدى کند، این راستى چیزى عجیب و باورنکردنى است».

هر کس بر خلاف خرافات و افسانه‌هاى دروغین و پندارهاى آنها سخن مى گفت دیوانه اش مى گفتند. نظام قبیلگى بر جامعه آنها سخت حکومت مى‌کرد و اختلاف در میان قبایل به قدرى بود که آتش جنگ در میانشان هرگز خاموش نمى شد و بارها و بارها صفحه زمین را از خون یکدیگر رنگین مى ساختند و حمام خون ایجاد مى‌کردند. به غارتگرى افتخار داشتند و کار عادّى روزانه آنها بود.

حتما بخوانید  پیامبرشناسی

کسانى که تنها سواد خواندن و نوشتن را داشتند در تمام شهر مکه، که مهم ترین مرکزآنهابودانگشت‌‌شماربودند ودانشمند وعالمى، جزبه‌ندرت، درمیان آنها پیدا نمى شد.

آرى از میان چنین محیطى، فردى درس نخوانده و مکتب و استاد ندیده، برخاست و کتابى آورد آنچنان پرمحتوا که بعد از چهارده قرن هنوز دانشمندان به تفسیر آن مشغولند و هر زمان حقایق تازه اى از آن کشف مى کنند. ترسیمى که قرآن از جهان هستى و نظامات آن مى‌کند ترسیمى است بسیار دقیق و حساب شده، توحید را به کامل ترین نوعش ارائه مى‌دهد، و اسرار آفرینش زمین و آسمان و خلقت شب و روز و خورشید و ماه و نباتات و گیاهان و وجود انسان را، هر یک به عنوان آیت و نشانه اى از آن خداى واحد و یکتا در آیات مختلف و با بیانات کاملا متنوع برمى شمرد.

گاه به اعماق جان انسان فرو مى رود و سخن از توحید فطرى مى‌گوید: (فاذا رکبوا فى الفلک دعوالله مخلصین له الدین فلما نجاهم الى البر اذاهم یشرکون);[۳] «هنگامى که سوار بر کشتى مى‌شوند و در میان امواج خروشان و طوفان‌هاى کوبنده گرفتار مى آیند خدا را با توحید و اخلاص تمام مى خوانند، امّا هنگامى که آنها را نجات بخشیدیم و به خشکى رسیدند بار دیگر شرک و بت پرستى آغاز مى کنند».

و گاه از طریق عقل و خرد به توحید استدلالى مى پردازد و بر سیر آفاقى و انفسى تکیه مى‌کند: اسرار آفرینش زمین و آسمان، حیوانات و کوه‌ها و دریاها، ریزش باران، وزش نسیم، و ریزه کارى‌هاى جسم و روح انسان را بازگو مى‌کند.

و هنگام بیان صفات خدا عمیق ترین و جالب ترین راه را برمى گزیند. یک جا مى‌گوید: (لیس کمثله شىء);[۴] «هیچ چیز همانند او نیست».

در جاى دیگر مى‌گوید: «او خداوندى است که به جز او معبودى وجود ندارد.

حتما بخوانید  درس چهارم: پاسخ به يك سؤال مهم

بر اسرار درون و برون، پنهان و آشکار آگاه است.

بخشنده و بخشایشگر است.

سلطان و حکمروا است.

از هر عیب و نقصى منزه است.

ایمنى بخش و نگاهبان و مراقب و پیروز و قاهر و بلند مرتبه و با عظمت است.

از این شریک‌ها که براى او ساخته اند منزه مى‌باشد.

او خداوندى است ایجاد کننده، آفریننده، طراح صورت‌ها و صاحب نام و صفات نیک، تمامى موجودات زمین و آسمان تسبیح او مى گویند، او شکست ناپذیر و حکیم است[۵]».

دربیان وتوصیف‌علم‌خداوند وترسیم‌نامحدودبودنش‌زیباترین تعبیر را به کار برده مى‌گوید:

«اگر تمامى درختان روى زمین قلم شوند و دریا با هفت دریاى دیگر، مرکب گردد، با این حال کلمات خدا پایان نمى گیرد[۶]».

قرآن پیرامون احاطه خدا به همه چیز و حضورش در همه جا تعبیرات بلندى دارد که مخصوص خود قرآن است (و لله المشرق و المغرب فأینما تولوا فثم وجه الله);[۷] «مشرق و مغرب از آن خداست به هر سو رو کنید رو به سوى خداست»!

«همان خدایى که از چوب درخت سبز آتش بیرون مى فرستد و شما با آن آتش مى افروزید» (همان خدایى که شعله آتش را در کنار آب قرار داده قادر است حیات را بعد از مرگ تجدید کند)!

«آیا کسى که آسمان‌ها و زمین را (با آن همه عظمت) آفریده است قادر نیست همانند آن را بیافریند، آرى قادر است، او آفریننده داناست»!

«قدرتش تا آن پایه است که هر چیزى را اراده کند، فرمان مى‌دهد موجود باش! آن نیز فوراً موجود مى‌شود» (در برابر چنین قدرتى بازگشت انسان‌ها به زندگى سهل و ساده است).[۸]

آن روز که سخن از عکسبردارى و ضبط اصوات و کلمات در میان نبود قرآن درباره اعمال آدمى چنین مى گفت: (یومئذ تحدث أخبارها بأن ربک أوحى لها);[۹] «در روز رستاخیز زمین خبرهایش را باز مى‌گوید، چرا که خدا وحى و الهام به آن کرده».

و گاه از شهادت دست و پا و پوست بدن سخن مى‌گوید: (الیوم نختم على افواههم و تکلمنا أیدیهم و تشهد أرجلهم);[۱۰] «امروز بر دهان آنها مهر مى نهیم و دست و پاهایشان با ما سخن مى گویند».

حتما بخوانید  درس اوّل: نياز ما به وجود رهبران الهى

(و قالوا لجلودهم لم شهدتم علینا قالوا أنطقنا الله الذى انطق کل شىء); «به پوست‌هایشان مى گویند چرا به زیان ما گواهى دادید؟ پاسخ مى‌دهند خدایى که همه موجودات را به سخن درآورده ما را نیز به سخت درآورد (تا حقایق را بازگو کنیم[۱۱]».

 ارزش معارف قرآن و عظمت محتواى آن و همچنین پاک بودن این معارف از خرافات هنگامى روشن مى‌شود که آن را در کنار «تورات و انجیل تحریف یافته کنونى» بگذاریم، و دو بحث از این دو را با هم مقایسه کنیم، مثلا ببینیم تورات درباره آفرینش آدم چه مى‌گوید؟ و قرآن چه مى‌گوید؟

تورات درباره داستان انبیا چه مى‌گوید و قرآن چه مى‌گوید؟

تورات و انجیل خدا را چگونه توصیف مى کنند و قرآن چگونه توصیف مى‌کند؟

در این صورت به روشنى فرق میان این دو آشکار خواهد شد.[۱۲]

فکر کنید و پاسخ دهید

  1. ویژگى‌هاى محیطى که قرآن از آن برخاست چه بود؟
  2. بت پرستى چه تأثیرى در افکار آنان داشت؟
  3. فرق توحید فطرى و استدلالى چیست؟
  4. منطق قرآن در معرفى پروردگار و صفاتش چگونه است؟ نمونه‌هایى را باز گویید.
  5. چگونه بهتر مى توان به محتواى قرآن پى برد؟

 

منبع : سایت حوزه آنلاین برگرفته از کتاب ۵۰ درس اعتقادی برای جوانان

پی نوشت ها

[۱] سوره ص، آیه ۵.

[۲] سوره عنکبوت، آیه ۶۵.

[۳] سوره شورى، آیه ۱۱.

[۴] سوره حشر، آیه ۲۱ تا ۲۴.

[۵] سوره لقمان، آیه ۲۷.

[۶] سوره بقره، آیه ۱۱۵.

[۷] سوره حدید، آیه ۴.

[۸] سوره یس، آیات ۷۸ تا ۸۲.

[۹] سوره یس، آیات ۷۸ تا ۸۲.

[۱۰] سوره یس، آیه ۶۵.

[۱۱] سوره فصلت، آیه ۲۱.

[۱۲] براى توضیح بیشتر در این زمینه به کتاب «رهبران بزرگ» مراجعه کنید.


نوشته شده توسط:کارشناس دینی - 3955 مطلب
پرینت اشتراک گذاری در فیسبوک اشتراک گذاری در توییتر اشتراک گذاری در گوگل پلاس
بازدید: 12
برچسب ها:
دیدگاه ها
محسن این نظر توسط مدیر ارسال شده است. شنبه ۹ آبان ۱۳۹۴ - ۴:۲۵ ق.ظ پاسخ به دیدگاه

با عرض سلام خدمت همه دوستان، حداقل کاری که از دست ما بر میاد تشکر و قدردانی بابت زحمات شبانه روزی کارشناسان سایت است من به نوبه خودم متشکرم

کامران این نظر توسط مدیر ارسال شده است. شنبه ۹ آبان ۱۳۹۴ - ۴:۲۹ ق.ظ پاسخ به دیدگاه

من یکی پاسخم را گرفتم … مخلصیم

تقی این نظر توسط مدیر ارسال شده است. شنبه ۹ آبان ۱۳۹۴ - ۴:۴۷ ق.ظ پاسخ به دیدگاه

بقیه دوستان هم اگه مثل من پاسخ سوالشون رو گرفتند لایک کنند

توجه: وارد کردن نام و ایمیل اختیاری است